Baba - Oğul benzetmesi

İncil ve Tevrat'taki baba-oğul kavramları hakkında 

Günümüzde incile yöneltilen eleştirilerden birisi de İncilde Allah hakkında Baba, İsa hakkında ise oğul denmesidir.

Bu eleştirinin temelini oluşturan şey Kur'an'ı Kerim'deki şu ayettir:

Kuran Tevbe 30: Yahudiler dediler ki: Uzeyr Allah´ın oğludur. Hristiyanlar da dediler ki: Mesih Allah´ın oğludur. Bu, onların ağızlarında dolaşan sözlerdir ki, daha önce küfretmiş olanların sözüne benzetiyorlar. Allah onları yok etsin, nasıl da uyduruyorlar.

Bu ayetteki vurgu onların oğul demeleri değildir. Oğul ifadesini kullanırken daha önce kafir olan putperestlerin sözlerine benzetmeleridir. 

Antik Yunan'da Zeus'un oğlu Herkül, Mısır'da Osiris'in oğlu Horus gibi figürler vardı.

İnsan formunda "Yarı-Tanrı" yaratma fikri, antik putperest toplumların ortak özelliğiydi. 

Pagan dünyasındaki "Enkarnasyon" (Tanrı'nın insan bedenine girmesi) inancı, zamanla tevhid inancına sızdırıldı. Ve baba oğul kelimeleri klasik pagan inançları ile birebir olmasa da tanrısallık yönünde benzedi.

Tanrı'nın bu ayetlerde eleştirdiği şey oğul kelimesi değil, oğul kelimesinden tanrılık payı çıkarılmasıdır. Çünkü Maide 18. Ayete baktığımızda yahudi ve hristyanlar şöyle bir eleştiri alırlar:

Kuran Maide 18: Yahudiler ve hristiyanlar dediler ki: Biz; Allah´ın oğulları ve sevgilileriyiz. De ki: Öyleyse günahınızdan dolayı size neden azab ediyor? Hayır, siz O´nun yarattığı insanlarsınız. Dilediğini bağışlar, dilediğine azab eder... 

Gördüğünüz gibi burada Tanrı onların oğul kelimelerini kullanmalarına kızmıyor , oğul kelimesini imansızlıklarina ve günahlarına rağmen kendilerini temize çıkarmak için kullananlara söylüyor. Ki sevgilileriyiz kelimesi oğul kelimesinin anlamını ortaya dökmektedir zaten.

Tevbe suresinin sonraki ayetine baktığımızda ise anlamın iyice açığa çıktığını görüyoruz. 

Kuran Tevbe 31: Onlar, Allah'ın yanı sıra hahamlarını, rahiplerini ve Meryem Oğlu Mesih'i rabbler edindiler. Oysa bunlar, bir tek olan İlah'a kulluk etmekle emrolunmuşlardı. Ondan başka hiçbir ilah yoktur. O, bunların ortak koştuklarından münezzehtir.

Bu ayetten anladığımız şu ki oğul kelimesi ilahlık manasında eleştirilmiştir. 

Baba ve oğul ifadeleri sadece incilde değil Tevrat'ta da mecaz bir şekilde Tanrı'nın sevdiği, Tanrı yolunda olan vb anlamlarda kullanılmıştir. Onun için şu ayetlere göz atın: Yeşaya 1 /2,Yeşaya, 63/16,Yeremya 3/22,Tesniye 14/1,Hosea 11/1,Çıkış 4/22,Yeşaya 43/6,Tesniye 32/6,2. Samuel 7/14, Mezmur 2/7,Eyüp1:1 

İncil'de İsa hakkında üzerinde dura dura Tanrı oğlu denmesinin altında yatan sebeplerden birisi babasız olup ayrı bir ruh olarak gönderilmesidir ki başka bir yazıda bundan bahsetmiştik. Nitekim incil'de İsa'nın soy ağacı verilirken Adem hakkında: 

" Enoş oğlu, Şit oğlu, Adem oğlu, Tanrı Oğlu'ydu" der. 

Oğul kelimesi Kur'an'da farklı şekilde de mecaz olarak geçer. Örneğin yolun oğlu (İbnussebîl) (2:215)

Kimse burada küfür vardır çünkü yol oğul doğurmaz demez ve mecaz olduğunu bilir. Yolunoğlu kelimesinden maksat yolcu demektir.

Bir diğer sebep te İsa'nın Mesih olması hakkındadır. Tanrıya yakın olan kullar hakkında yukarıdaki pasajlarda da gördüğümüz gibi Tanrı'nın oğulları denmiştir. Bu konuda İncil ayetlerine bakarsak şu örnekleri görebiliriz: 

GALATYALILAR 3:26 

Çünkü Mesih İsa'ya iman ettiğiniz için hepiniz Tanrı'nın oğullarısınız. 

ROMALILAR 8:14

Tanrı'nın Ruhu'yla yönetilenlerin hepsi Tanrı'nın oğullarıdır. 

(Ayrıca bknz: Yuhanna 20 :17

Matta 5:44

Matta 16:16

Özet olarak 

Baba ve oğul ifadeleri mecazdır ve İslam bilginlerinden de bunu böyle kabul edenler vardır. Her zaman dediğim gibi metnin döneminde kullandığı dile ve üsluba bakarak anlamalıyız. Bugün kullandığımız dil ile o zaman kullanılan dilin hatta 100 yıl önceki dilin bile aynı olmadığını göz önünde bulundurmalıyız. Günümüzde bile kültürden kültüre değişen dil üslupları vardır. Tanrı hepimize doğruyu göstersin.

ESENLİKLER